سیاستگذاری کشاورزی
مرحمت‭ ‬فرموده‭ ‬ما‭ ‬را‭ ‬"مِس"‭ ‬کنید

نرخ‭ ‬سود‭ ‬کسب‭ ‬و‭ ‬کار‭ ‬کشاورزی‭ ‬در‭ ‬مقایسه‭ ‬با‭ ‬سپرده‌گذاری

مرحمت‭ ‬فرموده‭ ‬ما‭ ‬را‭ ‬"مِس"‭ ‬کنید

نویسنده: مهندس‭ ‬ابوالقاسم‭ ‬گلباف

‬نرخ‭ ‬برابری‭ ‬ارز‭  ‬ - عمدتاً‭ ‬دلار‭ ‬آمریکای‭ ‬جهاندار -   ‬طی‭ ‬40‭ ‬سال‭ ‬گذشته‭ ‬بیش‭ ‬از‭ ‬700‭ ‬برابر‭ ‬افزایش‭ ‬داشته‭ ‬و‭ ‬اقتصاد‭ ‬و‭ ‬بازار‭ ‬و‭ ‬بانک‭ ‬مرکزی‭ ‬و‭ ‬ایضاء‭ ‬کشاورزی‭ ‬را‭ ‬دنباله‌روی‭ ‬خود‭ ‬نموده‭ ‬است‭. ‬
مدیران‭ ‬تصمیم‌ساز‭ ‬به‌ویژه‭ ‬در‭ ‬حوزه‭ ‬کسب‌و‌کار،‭ ‬اقتصاد‭ ‬و‭ ‬سرمایه‌آفرینی‭ ‬گرچه‭ ‬می‌دانند‭ ‬در‭ ‬دنیا‭ ‬نرخ‭ ‬و‭ ‬هزینه‭ ‬سرمایه‭ ‬در‭ ‬حوزه‌های‭ ‬مختلف‭ ‬از‭ ‬جمله‭ ‬کشاورزی  -  در‭ ‬صورت‭ ‬پایین‌بودن‭ ‬ریسک‭ ‬سرمایه‌گذاری‭ ‬و‭ ‬سرمایه‌پذیری‭  -   ‬بین‭ ‬یک‭ ‬الی‭ ‬3‭ ‬درصد‭ ‬است‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬بسیاری‭ ‬از‭ ‬کشورها‭ ‬سپرده‌گذاری‭ ‬در‭ ‬بانک‭ ‬بهره‭ ‬منفی‭ ‬دارد - ‬همانند‭ ‬ژاپن،‭ ‬سوئیس‭ ‬و...  -  .
اما‭ ‬بهره‭ ‬پول،‭ ‬سرمایه‭ ‬و‭ ‬سپرده‌گذاری‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬طور‭ ‬رسمی‭ ‬در‭ ‬بانک‌های‭ ‬اسلامی‭ ‬کشور‭ ‬به‭ ‬بالای‭ ‬20‭ ‬درصد‭ ‬رسانده‌اند‭  - ‬در‭ ‬حالی‭ ‬که‭ ‬برخی‭ ‬از‭ ‬علما‭ ‬و‭ ‬فقها‭ ‬در‭ ‬مورد‭ ‬اسلامی‭ ‬یا‭ ‬ربوی‭ ‬بودن‭ ‬عملکرد‭ ‬بانک‌های‭ ‬کشور‭ ‬بحث‭ ‬دارند -  .
با‭ ‬این‭ ‬همه،‭ ‬سیستم‭ ‬بانک‭ ‬مرکزی‭ ‬که‭ ‬به‭ ‬خواسته‭ ‬رئیس‌جمهوری،‭ ‬نرخ‭ ‬تورم‭ ‬را‭ ‬تک‌رقمی‭ ‬اعلام‭ ‬می‌کند‭ ‬نمی‌گوید‭ ‬چگونه‭ ‬می‌توان‭ ‬با‭ ‬بهره‭ ‬20‭ ‬درصد‭ ‬بانکی -  که‭ ‬معمولا"‭ ‬با‭ ‬کارمزدها‭ ‬و‭ ‬حواشی‭ ‬هزینه‌های‭ ‬وثیقه،‭ ‬ارزیابی،‭ ‬شیرینی،‭ ‬زیرمیزی‭ ‬و‭... ‬به‭ ‬بیش‭ ‬از‭ ‬30‭ ‬در‭ ‬صد‭ ‬می‌رسد - ،‭ ‬استمرار‭ ‬چرخه‭ ‬فعالیت‭ ‬اقتصادی،‭ ‬صرفه‭ ‬اقتصادی‭ ‬برای‭ ‬تولیدکننده‭ ‬و‭ ‬خریدار‭ ‬چگونه‭ ‬باید‭ ‬باشد‭ ‬که‭ ‬تعادل‭ ‬برقرار‭ ‬شود‭.‬
سئوال‭ ‬مهم‭ ‬این‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬روستائیان‭ ‬و‭ ‬کشاورزان‭ ‬هنگامی‭ ‬که‭ ‬مشاهده‭ ‬می‌کنند‭ ‬می‌توانند‭ ‬با‭ ‬فروش‭ ‬زمین‭ ‬و‭ ‬مزرعه‭ ‬و‭ ‬گاو‭ ‬و‭ ‬گوسفند‭ ‬و‭ ‬خرید‭ ‬اوراق‭ ‬مشارکت‭ ‬یا‭ ‬سپرده،‭ ‬سالانه‭ ‬20‭ ‬درصد‭ ‬سود‭ ‬معاف‭ ‬از‭ ‬مالیات‭ ‬و‭ ‬بیمه‭ ‬تأمین‭ ‬اجتماعی‭ ‬و‭... ‬دریافت‭ ‬کنند‭ ‬و‭ ‬هر‭ ‬5‭ ‬سال،‭ ‬سرمایه‭ ‬آنها‭ ‬دوبرابر‭ ‬می‌شود‭ ‬چگونه‭ ‬تاب‭ ‬می‌آورند‭. ‬که‭ ‬یک‭ ‬سال‭ ‬دوندگی‭ ‬در‭ ‬گرما‭ ‬و‭ ‬سرما،‭ ‬سیل‭ ‬و‭ ‬باران‭ ‬و‭ ‬تگرگ،‭ ‬خشکسالی‭ ‬یا‭ ‬آفت‭ ‬داشته‭ ‬باشند‭ ‬و‭ ‬بذر،‭ ‬کود‭ ‬و‭ ‬سم‭ ‬را‭ ‬با‭ ‬بهره‭ ‬20‭ ‬درصد‭ ‬بانکی‭ ‬تهیه‭ ‬کنند‭ ‬اما‭ ‬در‭ ‬فصل‭ ‬برداشت،‭ ‬محصول‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬ثمن‭ ‬بخس‭ ‬بفروشند‭ ‬یا‭ ‬شاهد‭ ‬نابودی‭ ‬آن‭ ‬باشند‭ ‬و‭ ‬هر‭ ‬سال‭ ‬فقیرتر‭ ‬از‭ ‬پارسال‭ ‬شوند‭. ‬
اینجاست‭ ‬که‭ ‬وزیر‭ ‬کشاورزی،‭ ‬رئیس‭ ‬بانک‭ ‬مرکزی‭ ‬و‭ ‬وزارت‭ ‬اقتصاد‭ ‬و‭ ‬دارایی‭ ‬و‭ ‬شورای‭ ‬عالی‭ ‬اقتصاد‭ ‬باید‭ ‬پاسخ‭ ‬کارشناسی‭ ‬بدهند‭ ‬که‭ ‬با‭ ‬توجه‭ ‬به‭ ‬سود‭ ‬20‭ ‬درصدی‭ ‬تضمین‭ ‬اوراق‭ ‬سپرده‌ها‭ -   ‬تصمیمی‭ ‬عجولانه‭ ‬و‭ ‬لرزان‭ ‬که‭ ‬با‭ ‬هدف‭ ‬مقابله‭ ‬با‭ ‬روند‭ ‬صعودی‭ ‬قیمت‭ ‬ارز‭ ‬صورت‭ ‬گرفت -   ‬سود‭ ‬کسب‌و‌کارکشاورزی‭ ‬چقدر‭ ‬باید‭ ‬باشد‭ ‬تا‭ ‬شاهد‭ ‬تعطیلی‭ ‬دامداری‌ها،‭ ‬مرغداری‌ها،‭ ‬استخرهای‭ ‬پرورش‭ ‬ماهی،‭ ‬مزارع‭ ‬و‭ ‬باغات‭ ‬نباشیم‭. ‬
اگر‭ ‬بنا‭ ‬باشد‭ ‬در،‭ ‬بر‭ ‬همین‭ ‬پاشنه‭ ‬بچرخد‭ ‬چه‭ ‬سود‭ ‬که‭ ‬وزیر‭ ‬کشاورزی،‭ ‬سازمان‌های‭ ‬جهادکشاورزی،‭ ‬استانداری‌ها‭ ‬و‭ ‬قوه‭ ‬قضائیه‭ ‬بر‭ ‬طبل‭ ‬برخورد‭ ‬قهری‭ ‬با‭ ‬تغییر‭ ‬کاربری‭ ‬زمین‭ ‬کشاورزی‭ ‬بکوبند،‭ ‬اما‭ ‬روستاها‭ ‬و‭ ‬مناطق‭ ‬کشاورزی‭ ‬خالی‭ ‬از‭ ‬سکنه،‭ ‬بهره‌بردار،‭ ‬سرمایه‌گذار‭ ‬و‭ ‬فعال‭ ‬کشاورزی‭ ‬بشود،‭ ‬کویرسازی‭ ‬مگر‭ ‬تغییر‭ ‬کاربری‭ ‬میخواهد‭! ‬در‭ ‬سوله‌ها،‭ ‬انبارها،‭ ‬اصطبل‌ها،‭ ‬استخرها‭ ‬و‭ ‬مزارع‭ ‬رهاشده،‭ ‬حالا‭ ‬دیگر‭ ‬روح‭ ‬سرگردان‭ ‬هم‭ ‬اقامت‭ ‬ندارد‭ ‬چه‭ ‬برسد‭ ‬به‭ ‬اینکه‭ ‬تغییر‭ ‬کاربری‭ ‬حیات‭ ‬مجدد‭ ‬به‭ ‬آنها‭ ‬برگرداند‭. ‬
همه‭ ‬مسئولان‭ ‬به‭ ‬دنبال‭ ‬خودکفایی،‭ ‬تبیین‭ ‬اقتصاد‭ ‬مقاومتی،‭ ‬امنیت‭ ‬غذایی،‭ ‬ارتقاء‭ ‬سطح‭ ‬زندگی‭ ‬روستائیان‭ ‬و‭ ‬کشاورزان‭ ‬هستند،‭ ‬اما‭ ‬زمانی‭ ‬که‭ ‬پشت‭ ‬میزهای‭ ‬تصمیم‌گیری‭ ‬و‭ ‬اعلام‭ ‬نظر‭ ‬می‌نشینند‭ ‬دریغ‭ ‬از‭ ‬اینکه‭ ‬اجازه‭ ‬دهند‭ ‬یک‭ ‬کشاورز‭ ‬یا‭ ‬کارآفرین،‭ ‬سرمایه‌گذار‭ ‬و‭ ‬فعال‭ ‬کشاورزی‭ ‬یا‭ ‬نمایندگان‭ ‬تشکل‌های‭ ‬واقعی‭ ‬کشاورزی‭   -  ‬نه‭ ‬فرمایشی‭ ‬یا‭ ‬شبه‌دولتی‭  -   ‬در‭ ‬جمع‭ ‬آنها‭ ‬حضور‭ ‬یابند‭ ‬و‭ ‬از‭ ‬رنجی‭ ‬که‭ ‬می‌برند‭ ‬بگوید‭ ‬و‭ ‬از‭ ‬آنها‭ ‬بخواهد‭ ‬نرخ‭ ‬بهره‌وری‭ ‬و‭ ‬سود‭ ‬کشت‌و‌کار‭ ‬در‭ ‬کشاورزی‭ ‬را‭ ‬در‭ ‬حد‭ ‬تأمین‭ ‬بهره‭ ‬اوراق‭ ‬سپرده‭ ‬تضمین‭ ‬کنند‭  -  ‬یا‭ ‬در‭ ‬حد‭ ‬نصف‭ ‬بهره‭ ‬اوراق‭ -  ‬کسی‭ ‬نمی‌پرسد‭ ‬ماهانه‭ ‬چندصد‭ ‬هزار‭ ‬فقره‭ ‬از‭ ‬چک‌های‭ ‬خرید‭ ‬محصول‭ ‬از‭ ‬کشاورزان‭ ‬برگشت‭ ‬می‌خورد‭ ‬و‭ ‬ریسک‭ ‬ادامه‭ ‬کار‭ ‬و‭ ‬اقتصاد‭ ‬کشاورزی‭ ‬را‭ ‬بالا‭ ‬می‌برد،‭ ‬کشاورزانی‭ ‬که‭ ‬حتی‭ ‬برای‭ ‬فروش‭ ‬سَلَف‭ ‬هم‭ ‬نمی‌توانند‭ ‬نقدی‭ ‬بگیرند‭ ‬و‭ ‬پول‭ ‬گوشت‭ ‬مرغ‭ ‬آنها‭ ‬4‭ ‬تا‭ ‬5‭ ‬ماه‭ ‬بعد‭ ‬و‭ ‬پول‭ ‬شیر‭ ‬دامداری‌یشان‭ ‬2‭ ‬الی‭ ‬3‭ ‬ماه‭ ‬بعد‭  -  ‬در‭ ‬صورت‭ ‬برگشت‌نخوردن‭ ‬چک‭  -  ‬وصول‭ ‬می‌شود‭ ‬و‭ ‬سود‭ ‬سالانه‭ ‬و‭ ‬بهره‌وری‭ ‬آنها‭ ‬روند‭ ‬منفی‭ ‬دارد‭ ‬و‭ ‬بحران‭ ‬نقدینگی‭ ‬در‭ ‬حال‭ ‬فلج‌کردن‭ ‬کشاورز‭ ‬است،‭ ‬در‭ ‬حالی‭ ‬که‭ ‬می‌بینند‭ ‬تاجر‭ ‬و‭ ‬کاسب‭ ‬همسایه‭ ‬آنها‭ ‬با‭ ‬خرید‭ ‬اوراق‭ ‬سپرده‭ ‬به‌راحتی‭ ‬و‭ ‬بدون‭ ‬ریسک‭ ‬و‭ ‬دغدغه‭ ‬یا‭ ‬به‭ ‬جان‭ ‬خریدن‭ ‬خطرات‭ ‬سیل‭ ‬و‭ ‬سرمازدگی‭ ‬و‭ ‬بی‌آبی‭ ‬و‭... ‬با‭ ‬ضمانت‭ ‬دولت‭ ‬و‭ ‬بانک‭ ‬مرکزی،‭ ‬سالانه‭ ‬20‭ ‬درصد‭ ‬نزول‭ ‬یا‭ ‬بهره‭ ‬می‌گیرد‭ ‬و‭ ‬غم‭ ‬نان‭ ‬و‭ ‬ریسک‭ ‬سرمایه‌گذاری‭ ‬و‭ ‬کارگر‭ ‬و‭ ‬اضطراب‭ ‬حفاظت‭ ‬از‭ ‬موجود‭ ‬زنده‭  -  ‬نبات‭ ‬و‭ ‬دام‭  -  ‬ندارد‭.‬
بدتر‭ ‬اینکه‭ ‬در‭ ‬مواردی‭ ‬شاهد‭ ‬هستیم،‭ ‬مدیران‭ ‬دولتی‭ ‬با‭ ‬نگاه‭ ‬از‭ ‬بالا‭ ‬و‭ ‬البته‭ ‬با‭ ‬حسرت‭ ‬می‌گویند،‭ ‬گاوداری‭ ‬یا‭ ‬مرغداری‭ ‬فلان‭ ‬شخص‭ ‬چند‭ ‬میلیارد‭ ‬یا‭ ‬چند‭ ‬۱۰‭ ‬میلیارد‭ ‬تومان‭ ‬ارزش‭ ‬دارد‭ ‬و‭ ‬فعال‭ ‬و‭ ‬سرمایه‌گذار‭ ‬آن،‭ ‬مولتی‭ ‬میلیاردر‭ ‬است،‭ ‬اما‭ ‬نمی‌دانند‭ ‬یا‭ ‬نمی‌خواهند‭ ‬بدانند،‭ ‬اینکه‭ ‬مهم‭ ‬نیست‭ ‬یک‭ ‬کشاورز‭ ‬چقدر‭ ‬دارایی‭ ‬دارد‭ ‬و‭ ‬اصل‭ ‬این‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬چقدر‭ ‬فروش‭ ‬نقدی‭ ‬و‭ ‬دریافت‭ ‬نقدی‭ ‬و‭ ‬سود‭ ‬کسب‌و‌کار‭ ‬و‭ ‬تولید‭ ‬و‭ ‬فروش‭ ‬کشاورزی‭ ‬دارد‭ ‬و‭ ‬بدتر‭ ‬اینکه‭ ‬فروشی‭ ‬که‭ ‬به‭ ‬وصول‭ ‬نقدی‭ ‬منجر‭ ‬نشود‭ ‬باعث‭ ‬زمین‌گیرشدن‭ ‬کشاورز‭ ‬می‌گردد‭. ‬جای‭ ‬تأسف‭ ‬دارد‭ ‬که‭ ‬تولید‭ ‬محصول‭ ‬در‭ ‬بخش‭ ‬کشاورزی‭ ‬جبران‭ ‬کننده‭ ‬هزینه‌ها‭ ‬نباشد   - اقتصاد‭ ‬معیشتی‭) ‬و‭ ‬تأسف‌بارتر‭ ‬زمانی‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬زارع‭ ‬و‭ ‬باغدار‭ ‬و‭ ‬کشاورز‭ ‬دامدار‭ ‬و‭ ‬مرغدار‭ ‬و‭ ‬فعال‭ ‬شیلاتی‭ ‬که‭ ‬به‌زعم‭ ‬مسئولان،‭ ‬سرمایه‭ ‬مثلا"‭ ‬10‭ ‬میلیارد‭ ‬تومانی‭ ‬دارد‭ ‬به‭ ‬این‭ ‬نتیجه‭ ‬مختوم‭ ‬برسد‭ ‬که‭ ‬با‭ ‬فروش‭ ‬محل‭ ‬کسب‌و‌کار‭ ‬و‭ ‬تولید‭ ‬کشاورزی‭ ‬و‭ ‬خرید‭ ‬اوراق‭ ‬سپرده،‭ ‬سالانه‭ ‬2‭ ‬میلیارد‭ ‬تومان‭ ‬و‭ ‬ماهانه‭ ‬160‭ ‬تا‭ ‬170‭ ‬میلیون‭ ‬تومان‭ ‬درآمد‭ ‬خالص‭ ‬و‭ ‬قطعی‭ ‬دارد‭ ‬و‭ ‬ترس‭ ‬از‭ ‬مأموران‭ ‬بیمه‭ ‬تأمین‭ ‬اجتماعی،‭ ‬مالیات‭ -  ‬ در‭ ‬مواردی‭)‬،‭ ‬شهرداری‌ها‭  -  ‬دفاتر‭ ‬مرکزی‭  -  ‬اداره‭ ‬اماکن‭ ‬و‭ ‬پرونده‌های‭ ‬قطور‭ ‬بدهی‭ ‬و‭ ‬جرایم‭ ‬هم‭ ‬نخواهد‭ ‬داشت‭ ‬و‭ ‬هر‭ ‬5‭ ‬سال‭ ‬سرمایه‌اش‭ ‬2‭ ‬برابر‭ ‬می‌شود‭!‬
به‭ ‬نظر‭ ‬می‌رسد‭ ‬دولت‭ ‬باید‭ ‬راه‌کاری‭ ‬برای‭ ‬تعیین‭ ‬یا‭ ‬تضمین‭ ‬سود‭ ‬کسب‌وکار‭ ‬کشاورزی  -  نه‭ ‬خرید‭ ‬تضمینی‭ ‬یا‭ ‬قیمت‭ ‬تضمینی -   ‬بیاندیشد،‭ ‬در‭ ‬غیر‭ ‬این‭ ‬صورت‭ ‬هر‭ ‬روز،‭ ‬دامنه‭ ‬شهرها‭ ‬گسترده‌تر‭ ‬شده‭ ‬و‭ ‬روستاها‭ ‬به‭ ‬شهرک‭ ‬و‭ ‬شهر‭ ‬تبدیل‭ ‬و‭ ‬زمین‭ ‬کشاورزی،‭ ‬بی‌توجه‭ ‬به‭ ‬ممانعت‭ ‬تغییر‭ ‬کاربری،‭ ‬لم‌یزرع‭ ‬و‭ ‬قربانی‭ ‬نرخ‭ ‬سود‭ ‬تضمینی‭ ‬20‭ ‬درصد‭ ‬خواهد‭ ‬شد‭. 

سرمقاله -  ماهنامه دام و کشت و صنعت  -  شماره ۲۱۴  -  سال ۱۳۹۶

مدیر سایت
info@iranagrimagazine.com

به این مطلب امتیاز دهید:

کارشناسان ما در مورد مشکلات تولید محصولات، که نمی‌توانید برای آن جوابی پیدا کنید؛ می‌توانند به شما کمک کنند

info@iranAgriMagazine.com
arrow