سیاستگذاری کشاورزی
خسرو آواز ایران، یادگار اساطیر

روایت‭ ‬استاد‭ ‬محمدابراهیم‭ ‬ذوالقدر
از‭ ‬نحوه‭ ‬همکاری‭ ‬و‭ ‬استخدام‭ ‬استاد‭ ‬شجریان
در‭ ‬وزارت‭ ‬کشاورزی
و‭ ‬حال‭ ‬و‭ ‬روز‭ ‬موسیقی‭ ‬اصیل‭ ‬ایرانی

خسرو آواز ایران، یادگار اساطیر

سید‭ ‬نصیر‭ ‬سیادت
باد‭ ‬صبا،‭ ‬بر‭ ‬گل‭ ‬گذر‭ ‬کن
از‭ ‬حال‭ ‬گل،‭ ‬ما‭ ‬را‭ ‬خبر‭ ‬کن‭...‬
کلام‭ ‬ملک‭ ‬الشعرا‭ (‬بهار‭)‬،‭ ‬صدای‭ ‬آسمانی‭ ‬شجریان - خسرو‭ ‬آواز‭ ‬ایران‭ -  ‬با‭ ‬زیر‭ ‬و‭ ‬بم‭ ‬پنجه‌های‭ ‬نوازندگان‭ ‬خونگرم‭ ‬در‭ ‬هم‭ ‬می‌آمیز و‭ ‬آهنگی‭ ‬دلنشین‭ ‬در دستگاه‭ ‬شوشتری‭ ‬به‭ ‬اجرا‭ ‬در‭ ‬می‌آورد‭ ‬و‭ ‬موسیقی‭ ‬ایرانی‭ ‬به‭ ‬مثابه‭ ‬نمایشی‭ ‬شورانگیز،‭ ‬انسان‭ ‬را‭ ‬پرده‭ ‬در‭ ‬پرده در‭ ‬رویایی‭ ‬آرمانی‭ ‬به‭ ‬فکر‭ ‬فرو‭ ‬می‌برد،‭ ‬گویی‭ ‬صدای‭ ‬اساطیر‭ ‬این‭ ‬سرزمین‭ ‬کهن،‭ ‬جانی‭ ‬دوباره‭ ‬گرفته‭ ‬است‭... ‬این‭ ‬هم‭ ‬آمیزی‭ ‬زیبا،‭ ‬روزگاری‭ ‬بس‭ ‬دراز‭ ‬سپری‭ ‬کرده‭ ‬و‭ ‬از‭ ‬نسلی‭ ‬به‭ ‬نسلی‭ ‬دیگر،‭ ‬گاه‭ ‬در‭ ‬قالب‭ ‬کلام‭ ‬از‭ ‬زبان‭ ‬شاعرانی‭ ‬بزرگ‭ ‬چون‭: ‬فردوسی،‭ ‬باباطاهر،‭ ‬مولوی،‭ ‬سعدی،‭ ‬حافظ،‭ ‬شهریار،‭ ‬فریدون‭ ‬مشیری‭ ‬و‭ ‬گاه‭ ‬در‭ ‬حریر‭ ‬نغمات‭ ‬از‭ ‬حنجره‌ی‭ ‬مخملین‭ ‬خوانندگان‭ ‬نامداری‭ ‬همانند‭: ‬عارف،‭ ‬شیدا،‭ ‬ظلی،‭ ‬تاج‭ ‬اصفهانی،‭ ‬ادیب،‭ ‬بنان،‭ ‬قوامی‭ ‬و‭ ‬گاه‭ ‬با‭ ‬زخمه‌های‭ ‬تار‭ ‬عبادی‭ ‬و‭ ‬شهناز و‭ ‬ناله‌های‭ ‬نی‭ ‬کسایی‭ ‬و‭ ‬ناهید‭ ‬و‭ ‬نجواهای‭ ‬کمانچه‭ ‬ی‭ ‬بهاری‭ ‬با‭ ‬هزاران‭ ‬احساس‭ ‬غرور،‭ ‬حماسه،‭ ‬عشق،‭ ‬آرزو،‭ ‬آرمان‭ ‬انسان‌های‭ ‬نجیب و‭ ‬اهل‭ ‬دل‭ ‬و‭ ‬آزاده‭ ‬ی‭ ‬این‭ ‬مرز‭ ‬و‭ ‬بوم‭ ‬بهم‭ ‬پیوند‭ ‬خورده‭ ‬و‭ ‬به‭ ‬خسرو‭ ‬آواز‭ ‬ایران‭ ‬می‌رسد‭.‬
این‭ ‬همان‭ ‬واژه‭ ‬ی‭ ‬فرهنگ‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬هنرمند‭ ‬ایرانی‭ ‬آن‭ ‬را‭ ‬بر‭ ‬بال‭ ‬خیال‭ ‬می‌نشاند و‭ ‬با‭ ‬مایه‭ ‬ی‭ ‬جان‭ ‬بدان‭ ‬معنا‭ ‬می‌بخشد‭ ‬که‭ ‬هنر،‭ ‬نزد‭ ‬ایرانیان‭ ‬است‭ ‬و‭ ‬بس‭...‬ به‭ ‬راستی‭ ‬اگر‭ ‬از‭ ‬نظر‭ ‬گاه‭ ‬شاعر،‭ ‬گل،‭ ‬درخت،‭ ‬سرو،‭ ‬سوسن،‭ ‬نرگس،‭ ‬سنبل،‭ ‬رود،‭ ‬جنگل،‭ ‬کوه،‭ ‬دشت،‭ ‬دریا،‭ ‬مرغ،‭ ‬ماهی،‭ ‬شاهین،‭ ‬بلبل‭ ‬و‭... ‬  و‭ ‬اگر‭ ‬از‭ ‬خنیاگر‭ ‬شوریده‭ ‬حال،‭ ‬آبشار‭ ‬صدایش‭ ‬را‭ ‬و‭ ‬از‭ ‬نوازنده‭ ‬ی‭ ‬دل‭ ‬انگیز‭ ‬ارغنون،‭ ‬ساز‭ ‬فلک‭ ‬را‭ ‬بگیریم، چیزی‭ ‬برای‭ ‬گفتن،‭ ‬خواندن‭ ‬و‭ ‬نواختن‭ ‬باقی‭ ‬می‌ماند؟
نمادهایی‭ ‬که‭ ‬در‭ ‬برگیرنده‭ ‬طبیعت‭ ‬و‭ ‬جهان‭ ‬پیرامون‭ ‬ماست‭ ‬و‭ ‬مایه‭ ‬ی‭ ‬زندگی،‭ ‬برزیگری‭ ‬و‭ ‬شادمانی‭ ‬است،‭ ‬داده‌های‭ ‬خداوند‭ ‬کریمی‭ ‬که‭ ‬شاعران،‭ ‬خوانندگان،‭ ‬آهنگسازان‭ ‬وجمله‭ ‬هنرمندان‭ ‬صاحب‭ ‬ذوق‭ ‬این‭ ‬سرزمین‭ ‬برای‭ ‬سرزندگی‭ ‬و‭ ‬حراست‭ ‬از‭ ‬کیان‭ ‬بوم‭ ‬مادری‭ ‬خود،‭ ‬گاه‭ ‬قامت‭ ‬جوانانش‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬سرو‭ ‬و‭ ‬گاه‭ ‬بلندای‭ ‬پروازشان‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬شاهین‭ ‬و‭ ‬گاه‭ ‬ایستادگی‭ ‬آن‌ها‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬کوه ‭  - ‬البرز و الوند -  ‭ ‬و‭.. ‬تعبیر‭ ‬کرده‌اند‭ ‬و‭ ‬با‭ ‬دمیدن‭ ‬روح‭ ‬و‭ ‬احساسات‭ ‬زیبا‭ ‬و‭ ‬غرورآفرین‭ .... ‬نگاه‭ ‬داشته‌اند‭ ‬سرزمین‭ ‬خود‭ ‬را،‭ ‬تا‭ ‬بماند‭ ‬این‭ ‬خاک،‭ ‬تا‭ ‬بماند‭ ‬این‭ ‬هنر‭ ‬و‭... ‬و‭ ‬چه‭ ‬خوش‭ ‬آهنگی‭ ‬است،‭ ‬ساخته‭ ‬ی‭ ‬زنده‭ ‬یاد‭ ‬روح‭ ‬ا‭... ‬ خالقی‭ ‬بر‭ ‬سخن‭ ‬دلنشین‭ ‬و‭ ‬حماسی‭ ‬شاعر‭ ‬میهن،‭ ‬زنده‭ ‬یاد‭ ‬حسین‭ ‬گل‭ ‬گلاب‭ ‬که‭ ‬با‭ ‬صدای‭ ‬گرم‭ ‬بنان‭ ‬جاویدان‭ ‬شده‭ ‬است‭.
ای‭ ‬ایران،‌ای‭ ‬مرز‭ ‬پر‭ ‬گهر،‌ای‭ ‬خاکت‭ ‬سرچشمه‭ ‬ی‭ ‬هنر‭ ‬
دور‭ ‬از‭ ‬تو‭ ‬اندیشه‭ ‬ی‭ ‬بدان،‭ ‬پاینده‭ ‬مانی‭ ‬و‭ ‬جاودان

از‭ ‬این‭ ‬روست‭ ‬که‭ ‬هنرمند‭ ‬باید‭ ‬همواره‭ ‬قدر‭ ‬بیند‭ ‬و‭ ‬بر‭ ‬صدر‭ ‬نشیند،‭ ‬چرا‭ ‬که‭ ‬او‭ ‬چشمه‭ ‬جوشان‭ ‬آفرینش‭ ‬است،‭ ‬آفرینش‭ ‬فکر،‭ ‬حماسه،‭ ‬ادب‭ ... ‬او‭ ‬نگاهبان‭ ‬است،‭ ‬نگهبان‭ ‬فرهنگ‭ ‬و‭ ‬زبان‭ ‬گویا‭ ‬و‭ ‬صدای‭ ‬رسای‭ ‬ملت‭ ‬است،‭ ‬اوست‭ ‬که‭ ‬بیدار‭ ‬می‌کند،‭ ‬هوشیار‭ ‬نگاه‭ ‬می‌دارد،‭ ‬و‭ ‬به‭ ‬اقتضای‭ ‬زمان،‭ ‬می‌گوید،‭ ‬می‌نویسد،‭ ‬می‌سازد،‭ ‬می‌نوازد‭ ‬و‭... ‬چنین‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬باید‭ ‬پیوسته‭ ‬از‭ ‬حال‭ ‬گل‭ ‬با‭ ‬خبر‭ ‬بود‭...‬
باد‭ ‬صبا‭ ‬بر‭ ‬گل‭ ‬گذر‭ ‬کن،‭ ‬گل‭ ‬گذر‭ ‬کن،‭ ‬گل‭ ‬گذر‭ ‬کن
از‭ ‬حال‭ ‬گل‭ ‬ما‭ ‬را‭ ‬خبر‭ ‬کن،‭ ‬نازنین،‭ ‬ما‭ ‬را‭ ‬خبر‭ ‬کن‭ 

‭ ‬چون‭ ‬بدیده‭ ‬ی‭ ‬انصاف‭ ‬نگاه‭ ‬کنیم،‭ ‬خسرو‭ ‬آواز‭ ‬ایران‭ ‬حضرت‭ ‬استاد‭ ‬شجریان،‭ ‬در‭ ‬امتداد‭ ‬حرکت‭ ‬پیشکسوتان‭ ‬عرصه‭ ‬ی‭ ‬هنر‭ ‬این‭ ‬سرزمین‭ ‬در‭ ‬یک‭ ‬صد‭ ‬سال‭ ‬اخیر‭ ‬به‭ ‬ویژه‭ ‬در‭ ‬آواز‭ ‬و‭ ‬موسیقی‭ ‬اصیل‭ ‬ایرانی،‭ ‬همراه‭ ‬با‭ ‬دیگر‭ ‬هم‭ ‬نسلان‭ ‬خود،‭ ‬نقشی‭ ‬گرانسنگ‭ ‬داشته‌اند‭ ‬و‭ ‬بر‭ ‬گردن‭ ‬مردم‭ ‬حقی‭ ‬گران‌تر،‭ ‬و‭ ‬هم‭ ‬از‭ ‬این‭ ‬جهت‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬گفتن‭ ‬و‭ ‬نوشتن‭ ‬درباره‭ ‬ی‭ ‬این‭ ‬بزرگان،‭ ‬به‭ ‬ویژه‭ ‬بزرگمرد‭ ‬موسیقی‭ ‬که‭ ‬به‭ ‬شایستگی‭ ‬‮«‬خسرو‭ ‬آواز‮»‬‭ ‬لقب‭ ‬گرفته‭ ‬است‭ ‬هم‭ ‬مایه‭ ‬افتخار‭ ‬است‭ ‬و‭ ‬هم‭ ‬ادای‭ ‬دین

گل‭ ‬باغ‭ ‬آشنایی
به‭ ‬دیدار‭ ‬بزرگمردی‭ ‬از‭ ‬تبار‭ ‬موسیقی‭ ‬اصیل‭ ‬ایرانی‭ ‬می‌رویم،‭ ‬استاد‭ ‬پیشکسوت‭ ‬آواز‭ ‬ایران‭ ‬محمدابراهیم‭ ‬ذوالقدر،‭ ‬از‭ ‬همکاران‭ ‬و‭ ‬یاران‭ ‬دیر‭ ‬آشنای‭ ‬استاد‭ ‬شجریان‭ ‬است‭ ‬و‭ ‬عمری‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬پای‭ ‬هنر‭ ‬موسیقی‭ ‬ایران‭ ‬صرف‭ ‬کرده‭ ‬است‭.‬
محمدابراهیم‭ ‬ذوالقدر،‭ ‬متولد‭ ‬12‭ ‬اسفند‭ ‬1318‭ ‬تهران،‭ ‬فرزند‭ ‬مرحوم‭ ‬علی‌اکبرخان،‭ ‬روزگار‭ ‬کودکی‭ ‬خود‭ ‬را‭ ‬در‭ ‬محله‭ ‬خیام‭ ‬سپری‭ ‬کرد‭ ‬و‭ ‬کار‭ ‬فراگیری‭ ‬آواز‭ ‬ایرانی‭ ‬را‭ ‬از‭ ‬دوران‭ ‬جوانی‭ ‬و‭ ‬دبیرستان‭ ‬نزد‭ ‬شادروان‭ ‬سیدجواد‭ ‬ذبیحی‭ ‬آغاز‭ ‬و‭ ‬طی‭ ‬سالیان‭ ‬متمادی‭ ‬با‭ ‬تلاش‌های‭ ‬بی‌وقفه‭ ‬و‭ ‬کوشش‭ ‬فراوان‭ ‬هنر‭ ‬مورد‭ ‬علاقه‭ ‬خود‭ ‬را‭ ‬در‭ ‬محضر‭ ‬بزرگانی‭ ‬چون‭ ‬منصور‭ ‬صارمی،‭ ‬ولی‌ا‭... ‬البرز،‭ ‬اسماعیل‭ ‬مهرتاش،‭ ‬محمود‭ ‬کریمی‭ ‬و‭ ‬حسین‭ ‬قوامی‭ ‬و‭... ‬تکمیل‭ ‬می‌نماید. وی‭ ‬در‭ ‬این‭ ‬مسیر‭ ‬با‭ ‬استادان‭ ‬صاحب‭ ‬نام‭ ‬موسیقی‭ ‬ایران،‭ ‬مرتضی‭ ‬حنانه،‭ ‬نصراله‭ ‬زرین‭ ‬پنجه و ‬اصغر‭ ‬بهاری‭ ‬افتخار‭ ‬همکاری‭ ‬در‭ ‬رادیو‭ ‬و‭ ‬تلویزیون‭ ‬ملی‭ ‬ایران‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬ثبت‭ ‬می‌رساند‭.‬
استاد‭ ‬محمدابراهیم‭ ‬ذوالقدر‭ ‬کنسرت‌ها‭ ‬و‭ ‬اجراهای‭ ‬متنوع‭ ‬و‭ ‬فراوانی‭ ‬در‭ ‬دستگاه‌ها‭ ‬و‭ ‬گوشه‌های‭ ‬موسیقی‭ ‬ایرانی‭ ‬در‭ ‬گلستان‭ ‬ادب‭ ‬و‭ ‬هنر‭ ‬ایرانی‭ ‬به‭ ‬یادگار‭ ‬گذاشته‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬زمینه‭ ‬خوبی‭ ‬برای‭ ‬آموزش‭ ‬و‭ ‬استفاده‭ ‬علاقمندان‭ ‬هنرشناس‭ ‬و‭ ‬ارجمند‭ ‬موسیقی‭ ‬ایرانی‭ ‬می‌باشد‭. ‬ اکنون‭ ‬بیش‭ ‬از‭ ‬چهار‭ ‬دهه‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬استاد‭ ‬ذوالقدر‭ ‬سرگرم‭ ‬آموزش‭ ‬ردیف‌های‭ ‬دستگاهی‭ ‬موسیقی‭ ‬اصیل‭ ‬ایرانی‭ ‬به‭ ‬علاقه‌مندان‭ ‬می‌باشد‭ ‬و‭ ‬طی‭ ‬این‭ ‬سالیان‭ ‬طولانی‭ ‬شاگردان‭ ‬فراوانی‭ ‬با‭ ‬حضور‭ ‬در‭ ‬کلاس‌های‭ ‬او‭ ‬و‭ ‬تعلیم‭ ‬در‭ ‬جامعه‭ ‬موسیقی‭ ‬کشور‭ ‬فعالیت‭ ‬می‌نمایند‭. ‬ از‭ ‬آنجاییکه‭ ‬استاد‭ ‬ذوالقدر‭ ‬از‭ ‬کارکنان‭ ‬پیشکسوت‭ ‬وزارت‭ ‬کشاورزی‭ ‬بوده‭ ‬و‭ ‬سالیان‭ ‬سال‭ ‬با‭ ‬استاد‭ ‬محمدرضا‭ ‬شجریان‭ ‬سابقه‭ ‬آشنایی‭ ‬و‭ ‬همکاری‭ ‬در‭ ‬این‭ ‬وزارتخانه‭ ‬را‭ ‬داشته‌اند؛‭ ‬با‭ ‬یک‭ ‬هماهنگی‭ ‬ساده‭ ‬به‭ ‬خدمت‭ ‬ایشان‭ ‬می‌رسیم‭. ‬ منزل‭ ‬آراسته‭ ‬استاد،‭ ‬کارگاه‭ ‬تعلیم‭ ‬هنر‭ ‬آواز‭ ‬را‭ ‬تداعی‭ ‬می‌کند‭ ‬و‭ ‬نوای‭ ‬روح‌بخش‭ ‬موسیقی‭ ‬ایرانی‭ ‬به‭ ‬انسان‭ ‬آرامش‭ ‬خاصی‭ ‬می‌بخشد‭. ‬ در‭ ‬این‭ ‬دیدار‭ ‬صمیمی‭ ‬عصرگاهی،‭ ‬استاد‭ ‬از‭ ‬نحوه‭ ‬آشنایی‭ ‬و‭ ‬استخدام‭ ‬استاد‭ ‬شجریان‭ ‬در‭ ‬وزارت‭ ‬کشاورزی‭ ‬و‭ ‬همچنین‭ ‬وضعیت‭ ‬موسیقی‭ ‬حال‭ ‬حاضر‭ ‬کشور‭ ‬می‌گوید،‭ ‬به‭ ‬جهت‭ ‬ارتباط‭ ‬هر‭ ‬دو‭ ‬اساتید‭ ‬بزرگوار‭ ‬با‭ ‬جامعه‭ ‬کشاورزی‭ ‬با‭ ‬احترام‭ ‬و‭ ‬آرزوی‭ ‬سلامتی‭ ‬آن‌ها،‭ ‬حاصل‭ ‬گفتگو‭ ‬را‭ ‬تقدیم‭ ‬دوستداران‭ ‬می‌نمائیم‭.‬

استاد‭ ‬محمدابراهیم‭ ‬ذوالقدر‭ ‬از‭ ‬شجریان‭ ‬می‌گوید
آقای‭ ‬محمدرضا‭ ‬شجریان‭ ‬سال‭ ‬1346‭ ‬زمانی‭ ‬که‭ ‬آقای‭ ‬ناصر‭ ‬گلسرخی‭ ‬وزیر‭ ‬کشاورزی‭ ‬و‭ ‬منابع‭ ‬طبیعی‭ ‬بود‭ ‬به‭ ‬استخدام‭ ‬وزارت‭ ‬کشاورزی‭ ‬درآمد‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬واحد‭ ‬روابط‌عمومی‭ ‬به‭ ‬عنوان‭ ‬خطاط‭ ‬و‭ ‬خوشنویس‭ ‬فعالیت‭ ‬می‌کرد،‭ ‬با‭ ‬توجه‭ ‬به‭ ‬استعداد‭ ‬و‭ ‬علاقمندی‭ ‬که‭ ‬به‭ ‬هنر‭ ‬و‭ ‬به‭ ‬ویژه،‭ ‬موسیقی‭ ‬ایرانی‭ ‬داشت‭ ‬برای‭ ‬اجرای‭ ‬برنامه‭ ‬به‭ ‬رادیو‭ ‬دعوت‭ ‬می‌شد‭. ‬
تا‭ ‬اینکه‭ ‬در‭ ‬حدود‭ ‬سال‭ ‬53‭ ‬یا‭ ‬54‭ ‬وقتی‭ ‬که‭ ‬آقای‭ ‬قطبی‭ ‬رئیس‭ ‬وقت‭ ‬رادیو‭ ‬و‭ ‬تلویزیون‭ ‬ملی‭ ‬ایران‭ ‬بود،‭ ‬از‭ ‬ایشان‭ ‬دعوت‭ ‬کرد‭ ‬تا‭ ‬به‭ ‬آن‭ ‬سازمان‭ ‬برود‭ . ‬از‭ ‬آن‭ ‬زمان‭ ‬شجریان‭ ‬از‭ ‬وزارت‭ ‬کشاورزی‭ ‬مأمور‭ ‬خدمت‭ ‬در‭ ‬رادیو‭ ‬و‭ ‬تلویزیون  - صدا‭ ‬و‭ ‬سیما -  شد. ‭‭ ‬این‭ ‬مأموریت‭ ‬تا‭ ‬سال‭ ‬1364‭ ‬ادامه‭ ‬داشت،‭ ‬تا‭ ‬اینکه‭ ‬با‭ ‬خاتمه‭ ‬مأموریت،‭ ‬مجدداً‭ ‬آقای‭ ‬شجریان‭ ‬به‭ ‬وزارت‭ ‬کشاورزی‭ ‬برگشت‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬همان‭ ‬واحد‭ ‬روابط‭ ‬عمومی‭ ‬به‭ ‬عنوان‭ ‬کارشناس‭ ‬شروع‭ ‬به‭ ‬کار‭ ‬کرد‭.‬ این‭ ‬شروع‭ ‬به‭ ‬کار‭ ‬مجدد‭ ‬زیاد‭ ‬طول‭ ‬نکشید‭ ‬و‭ ‬او‭ ‬درخواست‭ ‬بازنشستگی‭ ‬بیش‭ ‬از‭ ‬موعد‭ ‬کرد‭ ‬که‭ ‬با‭ ‬موافقت‭ ‬مسئولین‭ ‬وقت‭ ‬در‭ ‬سال‭ ‬1365‭ ‬با‭ ‬حدود‭ ‬26‭ ‬یا‭ ‬27‭ ‬سال‭ ‬خدمت‭ ‬بازنشسته‭ ‬شد‭.‬
بعد‭ ‬از‭ ‬آن‭ ‬به‭ ‬برگزاری‭ ‬کنسرت‌های‭ ‬برون‭ ‬مرزی‭ ‬پرداخت‭ ‬و‭ ‬آثار‭ ‬خیلی‭ ‬خوب‭ ‬و‭ ‬ارزشمندی‭ ‬در‭ ‬این‭ ‬سال‌ها‭ ‬از‭ ‬موسیقی‭ ‬ایرانی‭ ‬برای‭ ‬جامعه‭ ‬به‭ ‬یادگار‭ ‬گذاشت‭ ‬که‭ ‬می‌شود‭ ‬گفت،‭ ‬دهه‌های‭ ‬پرکار‭ ‬و‭ ‬پربار‭ ‬استاد‭ ‬شجریان‭ ‬به‭ ‬شمار‭ ‬می‌رود‭.‬

علاقه‭ ‬شجریان‭ ‬به‭ ‬پرورش‭ ‬گل‭ ‬و‭ ‬گیاه
استاد‭ ‬شجریان‭ ‬به‭ ‬لحاظ‭ ‬شخصی،‭ ‬علاقه‭ ‬فراوانی‭ ‬به‭ ‬پرورش‭ ‬گل‭ ‬و‭ ‬گیاه‭ ‬دارد،‭ ‬از‭ ‬گذشته‭ ‬در‭ ‬منزل‭ ‬شخصی‭ ‬خودش‭ ‬هم‭ ‬گل‭ ‬پرورش‭ ‬می‌داد‭. ‬خاطرم‭ ‬هست‭ ‬زمانی‭ ‬بیش‭ ‬از‭ ‬هفتاد‭ ‬نوع‭ ‬شمعدانی‭ ‬در‭ ‬خانه‌اش‭ ‬بود‭ ‬که‭ ‬هر‭ ‬وقت‭ ‬منزل‭ ‬ما‭ ‬می‌آمد‭ ‬از‭ ‬شمعدانی‌های‭ ‬معروف‭ ‬و‭ ‬سایر‭ ‬گل‌ها‭ ‬برای‭ ‬من‭ ‬هدیه‭ ‬می‌آورد‭. ‬
به‭ ‬همین‭ ‬خاطر‭ ‬شجریان‭ ‬بعد‭ ‬از‭ ‬بازنشسته‭ ‬شدن،‭ ‬به‭ ‬دنبال‭ ‬احداث‭ ‬باغ‭ ‬بود‭ ‬که‭ ‬با‭ ‬مراجعه‭ ‬به‭ ‬وزارتخانه‭ ‬و‭ ‬با‭ ‬راهنمایی‌های‭ ‬کارشناسان‭ ‬باغبانی‭ ‬بعد‭ ‬از‭ ‬پرس‭ ‬و‭ ‬جو‭ ‬و‭ ‬تحقیق‭ ‬فراوان‭ ‬قطعه‭ ‬زمینی‭ ‬را‭ ‬در‭ ‬منطقه‭ ‬هشتگرد‭ (‬حدودا‭ ‬10‭ ‬هکتار‭) ‬خریداری‭ ‬و‭ ‬به‭ ‬باغ‭ ‬تبدیل‭ ‬کرد‭.‬‭ ‬ البته‭ ‬نتوانستم‭ ‬از‭ ‬این‭ ‬باغ‭ ‬دیدن‭ ‬کنم،‭ ‬ولی‭ ‬بعدها‭ ‬شنیدم‭ ‬که‭ ‬در‭ ‬این‭ ‬باغ‭ ‬کارگاه‭ ‬ساخت‭ ‬برخی‭ ‬از‭ ‬سازها‭ ‬را‭ ‬نیز‭ ‬دایر‭ ‬کرد‭ ‬و‭ ‬چند‭ ‬نوع‭ ‬ساز‭ ‬نیز‭ ‬طراحی‭ ‬کرد‭ ‬و‭ ‬ساخت‭.‬

استاد،‭ ‬از‭ ‬حال‭ ‬روز‭ ‬هنر‭ ‬و‭ ‬به‭ ‬ویژه‭ ‬موسیقی‭ ‬ایرانی‭ ‬برای‭ ‬ما‭ ‬بگوئید‭.‬
هنر‭ ‬تعطیل‭ ‬است،‭ ‬متأسفانه‭ ‬دیگر‭ ‬باید‭ ‬با‭ ‬این‭ ‬وضعیت‭ ‬ساخت،‭ ‬چه‭ ‬بسیار‭ ‬افراد‭ ‬و‭ ‬اساتید‭ ‬بزرگی‭ ‬که‭ ‬در‭ ‬این‭ ‬سال‌ها‭ ‬در‭ ‬گوشه‭ ‬و‭ ‬کنار‭ ‬کشور‭ ‬در‭ ‬فراموشی‭ ‬کامل‭ ‬از‭ ‬دنیا‭ ‬رفتند‭ ‬و‭ ‬تجارب‭ ‬و‭ ‬هنر‭ ‬آن‌ها‭ ‬فراموش‭ ‬شد‭ ‬و‭ ‬از‭ ‬بین‭ ‬رفت‭. ‬
به‭ ‬هر‭ ‬حال‭ ‬همه‭ ‬تلاش‭ ‬ما‭ ‬در‭ ‬این‭ ‬مقطع‭ ‬به‭ ‬این‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬اندوخته‌های‭ ‬60‭ ‬–‭ ‬70‭ ‬ساله‭ ‬خودمان‭ ‬را‭ ‬درزمینه‭ ‬موسیقی‭ ‬به‭ ‬مشتاقان‭ ‬و‭ ‬علاقه‭ ‬مندان‭ ‬موسیقی‭ ‬ایرانی‭ ‬آموزش‭ ‬و‭ ‬انتقال‭ ‬بدهیم،‭ ‬که‭ ‬حداقل‭ ‬این‭ ‬هنر‭ ‬فراموش‭ ‬نشود،‭ ‬چرا‭ ‬که‭ ‬همه‭ ‬هنرهای‭ ‬ایرانی‭ ‬رفته‭ ‬رفته‭ ‬و‭ ‬به‭ ‬مرور‭ ‬مهجور‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬جریان‭ ‬زندگی‭ ‬و‭ ‬وضعیت‭ ‬روزگار‭ ‬فراموش‭ ‬شدند‭.‬
خیلی‭ ‬از‭ ‬هنرهایی‭ ‬که‭ ‬در‭ ‬گذشته‭ ‬نه‭ ‬چندان‭ ‬دور‭ ‬رونق‭ ‬داشت‭ ‬ولی‭ ‬دیگر‭ ‬اثری‭ ‬از‭ ‬آن‭ ‬نیست،‭ ‬موسیقی‭ ‬ایرانی‭ ‬هم‭ ‬همینطور‭.‬ ما‭ ‬فعلا‭ ‬با‭ ‬آموزش‭ ‬هنرجویان‭ ‬سرگرم‭ ‬هستیم،‭ ‬هفته‌ای‭ ‬یک‭ ‬یا‭ ‬دو‭ ‬روز‭ ‬هنرجویان‭ ‬را‭ ‬تعلیم‭ ‬می‌دهیم‭ ‬و‭ ‬بقیه‭ ‬اوقات‭ ‬را‭ ‬در‭ ‬منزل‭ ‬سر‭ ‬می‌کنیم‭. ‬
با‭ ‬این‭ ‬وضعیت‭ ‬سرنوشت‭ ‬موسیقی‭ ‬ایران‭ ‬چه‭ ‬می‌شود‭ ‬و‭ ‬تکلیف‭ ‬نسل‭ ‬آینده‭ ‬چیست؟‭ ‬این‭ ‬موسیقی‭ ‬به‭ ‬کجا‭ ‬می‌رود،‭ ‬آیا‭ ‬می‌شود‭ ‬گفت،‭ ‬دوره‭ ‬موسیقی‭ ‬ایرانی‭ ‬تمام‭ ‬شده‭ ‬و‭ ‬قبای‭ ‬آن‭ ‬را‭ ‬باید‭ ‬به‭ ‬دیوار‭ ‬آویخت‭ ‬چون‭ ‬موسیقی‭ ‬پاپ‭ ‬و‭ ‬جاز‭ ‬جای‭ ‬آن‭ ‬را‭ ‬گرفته‭ ‬است؟
آیا‭ ‬چهل‭ ‬سال‭ ‬پیش‭ ‬شما‭ ‬فکر‭ ‬می‌کردید‭ ‬که‭ ‬وضعیت‭ ‬موسیقی‭ ‬کشور‭ ‬اینگونه‭ ‬شود،‭ ‬ولی‭ ‬دیدیم‭ ‬که‭ ‬شد،‭ ‬بنابراین‭ ‬احتمال‭ ‬اینکه‭ ‬وضع‭ ‬موسیقی‭ ‬بدتر‭ ‬از‭ ‬این‭ ‬هم‭ ‬بشود‭ ‬نیز‭ ‬وجود‭ ‬دارد‭. ‬ چرا‭ ‬که‭ ‬هیچ‭ ‬برنامه‭ ‬سازمان‭ ‬یافته‭ ‬و‭ ‬تعریف‭ ‬شده‌ای‭ ‬در‭ ‬جهت‭ ‬حمایت‭ ‬از‭ ‬موسیقی‭ ‬ملی‭ ‬وجود‭ ‬ندارد‭ ‬و‭ ‬اجرا‭ ‬نمی‌شود‭.‬
هنوز‭ ‬بعد‭ ‬از‭ ‬40‭ ‬سال‭ ‬صدا‭ ‬و‭ ‬سیما‭ ‬تکلیفش‭ ‬با‭ ‬اجرای‭ ‬موسیقی‭ ‬زنده‭ ‬و‭ ‬نمایش‭ ‬ساز‭ ‬روشن‭ ‬نشده‭ ‬است‭ . ‬در‭ ‬حالی‭ ‬که‭ ‬ساز‭ ‬و‭ ‬آواز‭ ‬همیشه‭ ‬با‭ ‬هم‭ ‬بوده‭ ‬و‭ ‬جدا‭ ‬کردن‭ ‬آن‌ها‭ ‬از‭ ‬هم‭ ‬اجتناب‭ ‬ناپذیر‭ ‬است‭. ‬ این‭ ‬مطلب‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬دست‭ ‬اندرکاران‭ ‬بخش‭ ‬موسیقی‭ ‬صدا‭ ‬و‭ ‬سیما‭ ‬که‭ ‬گاهی‭ ‬برای‭ ‬اجرای‭ ‬برنامه‭ ‬از‭ ‬من‭ ‬دعوت‭ ‬می‌کنند،‭ ‬بارها‭ ‬گفته‌ام‭ ‬و‭ ‬باز‭ ‬می‌گویم‭ ‬تا‭ ‬زمانی‭ ‬که‭ ‬ساز‭ ‬نمایش‭ ‬داده‭ ‬نشود،‭ ‬من‭ ‬به‭ ‬خودم‭ ‬اجازه‭ ‬حضور‭ ‬در‭ ‬برنامه‌های‭ ‬صدا‭ ‬و‭ ‬سیما‭ ‬را‭ ‬نمی‌دهم‭. ‬
در‭ ‬مورد‭ ‬موسیقی‌های‭ ‬پاپ‭ ‬و‭ ‬جاز‭ ‬شاید‭ ‬ذکر‭ ‬یک‭ ‬خاطره‌ای‭ ‬در‭ ‬این‭ ‬جا‭ ‬جالب‭ ‬باشد‭؛ ‬ مرحوم‭ ‬ذوالفنون‭ ‬یک‭ ‬زمانی‭ ‬در‭ ‬حوزه‌هنری‭ ‬اجرای‭ ‬برنامه‭ ‬داشت،‭ ‬وقتی‭ ‬برنامه‭ ‬شروع‭ ‬شد‭ ‬دیدند‭ ‬که‭ ‬تعداد‭ ‬تماشاچیان‭ ‬از‭ ‬تعداد‭ ‬نوازندگان‭ ‬کمتر‭ ‬است،‭ ‬ایشان‭ ‬گفتند‭: ‬ اشکال‭ ‬ندارد،‭ ‬همین‭ ‬تعداد‭ ‬هم‭ ‬برای‭ ‬اجرای‭ ‬برنامه‭ ‬کافی‭ ‬است،‭ ‬چون‭ ‬موسیقی‭ ‬فاخر،‭ ‬شنونده‭ ‬فاخر‭ ‬می‌خواهد‭. ‬
لذا‭ ‬اینکه‭ ‬شما‭ ‬می‌بینید‭ ‬از‭ ‬موسیقی‭ ‬پاپ‭ ‬استقبال‭ ‬می‌شود،‭ ‬به‭ ‬دلیل‭ ‬آن‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬موسیقی‭ ‬فاخر‭ ‬عرضه‭ ‬نمی‌شود‭. ‬ سیاستگزاران،‭ ‬مخاطبین‭ ‬را‭ ‬با‭ ‬این‭ ‬نوع‭ ‬موسیقی‭ ‬ارتباط‭ ‬می‌دهند‭ ‬و‭ ‬آشنا‭ ‬می‌کنند‭. ‬ ضمن‭ ‬اینکه‭ ‬اکثر‭ ‬جوانان‭ ‬چون‭ ‬آزادی‭ ‬و‭ ‬فضای‭ ‬دیگری‭ ‬برای‭ ‬تخلیه‭ ‬هیجانات‭ ‬خود‭ ‬ندارند،‭ ‬از‭ ‬این‭ ‬کنسرت‌ها‭ ‬استقبال‭ ‬می‌کنند‭ . ‬بسیاری‭ ‬از‭ ‬شرکت‌کنندگان‭ ‬در‭ ‬این‭ ‬کنسرت‌ها‭ ‬هدفشان‭ ‬موسیقی‭ ‬نیست،‭ ‬بلکه‭ ‬سرگرمی‭ ‬است‭ ‬در‭ ‬حالی‭ ‬که‭ ‬موسیقی‭ ‬سنتی،‭ ‬ملی،‭ ‬کلاسیک‭ ‬فضای‭ ‬آرام،‭ ‬باوقار‭ ‬و‭ ‬خاص‭ ‬خودش‭ ‬را‭ ‬می‌خواهد‭.‬
استاد،‭ ‬کار‭ ‬رسمی‭ ‬موسیقی‭ ‬شما‭ ‬از‭ ‬چه‭ ‬زمانی‭ ‬آغاز‭ ‬شد‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬کدام‭ ‬کشورها‭ ‬برنامه‭ ‬داشتید؟‭ ‬
من‭ ‬از‭ ‬سال‭ ‬48‭ ‬کار‭ ‬آموزش‭ ‬و‭ ‬کسب‭ ‬هنر‭ ‬موسیقی‭ ‬را‭ ‬از‭ ‬محضر‭ ‬اساتید‭ ‬گرانمایه،‭ ‬شادروان‭ ‬سیدجواد‭ ‬ذبیحی،‭ ‬اسماعیل‭ ‬خان‭ ‬مهرتاش،‭ ‬حسین‭ ‬قوامی‭ ‬شروع‭ ‬کردم‭ ‬که‭ ‬به‭ ‬تدریج‭ ‬این‭ ‬تعلیم‭ ‬در‭ ‬رادیو‭ ‬و‭ ‬تلویزیون‭ ‬نزد‭ ‬اساتید‭ ‬بزرگوار‭ ‬حنانه،‭ ‬صارمی،‭ ‬البرز‭ ‬و‭... ‬تکمیل‭ ‬شد‭. ‬
اولین‭ ‬کار‭ ‬رسمی‭ ‬من‭ ‬با‭ ‬اجرای‭ ‬آهنگی‭ ‬در‭ ‬سال‭ ‬1368‭ ‬به‭ ‬مناسبت‭ ‬هفته‭ ‬منابع‭ ‬طبیعی‭ ‬که‭ ‬از‭ ‬سوی‭ ‬وزارت‭ ‬کشاورزی‭ ‬سفارش‭ ‬داده‭ ‬شده‭ ‬بود‭ ‬آغاز‭ ‬شد‭ . ‬البته‭ ‬پیش‭ ‬از‭ ‬این‭ ‬من‭ ‬با‭ ‬مرکز‭ ‬حفظ‭ ‬و‭ ‬اشاعه‭ ‬موسیقی‭ ‬اصیل‭ ‬ایرانی،‭ ‬گروه‭ ‬چکاوک‭ ‬و‭ ‬گروه‭ ‬درویش‭ ‬همکاری‭ ‬می‌کردم‭ ‬که‭ ‬حاصل‭ ‬آن،‭ ‬اجرای چندین‭ ‬کنسرت‌های‭ ‬متعدد‭ ‬داخلی‭ ‬و‭ ‬خارجی‬ ‬است‭ . ‬از‭ ‬جمله‭ ‬در‭ ‬کشورهای‭ : ‬امارات‭ ‬متحد‭ ‬عربی - شارجه،‭ ‬دبی،‭ ‬ابوظبی‭ ،  -  ‬ژاپن،‭ ‬اسپانیا و ‬ایتالیا‭ ‬اجرای‭ ‬کنسرت‭ ‬داشته‌ام‭. ‬
من‭ ‬تا‭ ‬پایان‭ ‬ریاست‭ ‬جمهوری‭ ‬مرحوم‭ ‬آیت‭ ‬ا‭... ‬هاشمی‭ ‬رفسنجانی‭ ‬با‭ ‬صدا‭ ‬و‭ ‬سیما‭ ‬همکاری‭ ‬می‌کردم‭ ‬که‭ ‬بعد‭ ‬از‭ ‬دوران‭ ‬ایشان‭ ‬این‭ ‬ارتباط‭ ‬قطع‭ ‬شد‭.‬

سخن‭ ‬دل
استاد،‭ ‬همه‭ ‬این‌ها‭ ‬بهانه‌ای‭ ‬بود‭ ‬که‭ ‬با‭ ‬جنابعالی‭ ‬دیداری‭ ‬داشته‭ ‬باشیم
و‭ ‬یادی‭ ‬کنیم‭ ‬از‭ ‬استاد‭ ‬شجریان‭ ‬عزیز‭ ‬که‭ ‬این‭ ‬روزها‭ ‬
‭ ‬با‭ ‬بیماری‭ ‬دست‭ ‬و‭ ‬پنجه‭ ‬نرم‭ ‬می‌کنند 
و‭ ‬گپی‭ ‬با‭ ‬شما‭ ‬در‭ ‬مورد‭ ‬وضعیت‭ ‬امروز‭ ‬موسیقی‭ ‬ایرانی‭ ‬بزنیم‭. ‬
انشاءا‭... ‬خداوند‭ ‬امثال‭ ‬شما‭ ‬بزرگواران‭ ‬را‭ ‬برای‭ ‬ایران‭ ‬و‭ ‬ایرانی‭ ‬حفظ‭ ‬کند
و‭ ‬جامعه‭ ‬ما‭ ‬سال‌های‭ ‬سال‭ ‬از‭ ‬وجود‭ ‬و‭ ‬هنر‭ ‬شما‭ ‬بهره‌مند‭ ‬شوند
و‭ ‬فضای‭ ‬مورد‭ ‬انتظار‭ ‬با‭ ‬همت‭ ‬مسئولان‭ ‬برای‭ ‬هنرمندان‭ ‬فرهیخته‭ ‬کشور‭ ‬فراهم‭ ‬شود‭. ‬

ماهنامه دام و کشت و صنعت  -  شماره ۲۱۲ و ۲۱۳  -  سال ۱۳۹۶

مدیر سایت
info@iranagrimagazine.com

به این مطلب امتیاز دهید:

کارشناسان ما در مورد مشکلات تولید محصولات، که نمی‌توانید برای آن جوابی پیدا کنید؛ می‌توانند به شما کمک کنند

info@iranAgriMagazine.com
arrow