سیاستگذاری کشاورزی
پایه‌ای‭ ‬برای‭ ‬یك‭ ‬حركت‭ ‬بزرگ

چالش‌های‭ ‬پیش‌روی صدارت‭ ‬حجتی
از‭ ‬زبان‭ ‬صاحب‌منصبان

دكتر‭ ‬احمد‭ ‬ترك‭ ‬نژاد كاندیدای‭ ‬كانون‭ ‬جهادگران‭ ‬برای‭ ‬تصدی‭ ‬پست‭ ‬وزارت:
اصلی‭ ‬ترین‭ ‬چالش‭ ‬بخش‭ ‬كشاورز فقدان‭ ‬استراتژی‭ ‬اثربخش‭ ‬و‭ ‬عدم‭ ‬قابلیت‭ ‬های‭ ‬لازم برای‭ ‬اجرای‭ ‬كارآمد‭ ‬آن‭ ‬است

پایه‌ای‭ ‬برای‭ ‬یك‭ ‬حركت‭ ‬بزرگ

محبوبه قرمزچشمه

با‭ ‬توجه‭ ‬به‭ ‬اینكه‭ ‬مهندس‭ ‬حجتی‭ ‬تنها‭ ‬فردی‭ ‬است‭ ‬كه‭ ‬در‭ ‬چهار‭ ‬دولت،‭ ‬سكاندار‭ ‬بخش‭ ‬كشاورزی‭ ‬بوده‭ ‬است،‭  ‬ماهنامه‭ ‬سراسری‭ ‬‮«‬دام‭ ‬و‭ ‬كشت‭ ‬و‭ ‬صنعت‮» در‭ ‬مصاحبه‭ ‬با ‬ برخی ‭ ‬از‭ ‬وزرا‭ ‬و‭ ‬مدیران‭ ‬ارشد‭ ‬بخش‭ ‬كشاورزی ‭ -‬كه‭ ‬بحث‭ ‬وزارت‭ ‬آن‌ها‭ ‬به‭ ‬نوعی‭ ‬مطرح‭ ‬بوده‭ ‬است‭ - ‬سعی‭ ‬دارد‭ ‬چالش‌های‭ ‬پیش‭ ‬روی‭ ‬وزارتخانه و‭ ‬راه‌كارهای‭ ‬آن‭ ‬را‭ ‬مطرح‭ ‬كند‭.‬

حاشیه‭ ‬یك‭ ‬نشست‭ ‬صمیمی
عصر‭ ‬یك‭ ‬روز‭ ‬تابستانی‭ ‬در‭ ‬اتاقی‭ ‬پر‭ ‬از‭ ‬قفسه‌های‭ ‬كتاب‭ ‬و‭ ‬جزوه،‭ ‬مهمان‭ ‬مردی‭ ‬بودیم‭ ‬كه‭ ‬با‭ ‬تمام‭ ‬وجود‭ ‬به‭ ‬كشاورزی‭ ‬و‭ ‬عمران‭ ‬روستایی‭ ‬وابسته‭ ‬بود‭. ‬مردی‭ ‬كه‭ ‬برای‭ ‬تصدی‌گری‭ ‬دو‭ ‬پست‭ ‬بسیار‭ ‬مهم‭ ‬و‭ ‬استراتژیك‭ ‬از‭ ‬سوی‭ ‬گروه‌های‭ ‬اثرگذار‭ ‬كاندیدا‭ ‬شده‭ ‬بود،‭ ‬یكی‭ ‬شهرداری‭ ‬تهران‭ ‬كه‭ ‬حتی‭ ‬از‭ ‬او‭ ‬تدوین‭ ‬برنامه‌ای‭ ‬مدون‭ ‬هم‭ ‬خواسته‭ ‬بودند‭ ‬و‭ ‬دوم‭ ‬برای‭ ‬صدارت‭ ‬وزارت‭ ‬جهاد‭ ‬كشاورزی‭ ‬از‭ ‬سوی‭ ‬كانون‭ ‬جهادگران ‭ -‬كه‭ ‬درصورت‭ ‬عدم‭ ‬حضور‭ ‬حجتی‭ ‬نام‭ ‬احمد‭ ‬ترك‭ ‬نژاد‭ ‬به‌عنوان‭ ‬نامزد‭ ‬این‭ ‬پست‭ ‬مطرح‭   ‬بود - . ‬ افسوسمان‭ ‬از‭ ‬آن‭ ‬جهت‭ ‬بیشتر‭ ‬شد‭ ‬كه‭ ‬چرا‭ ‬در‭ ‬بدنه‭ ‬دولت،‭ ‬از‭ ‬چنین‭ ‬مردانی‭ ‬كمتر‭ ‬سراغ‭ ‬داریم‭.‬
احمد‭ ‬ترك‭ ‬نژاد‭ ‬متولد‭ ‬۱۳۳۹‭ ‬دكترای‭ ‬اكولوژی‭ ‬هم‭ ‬اكنون‭ ‬به‌عنوان‭ ‬یكی‭ ‬از‭ ‬اعضای‭ ‬هیأت‭ ‬علمی‭ ‬موسسات‭ ‬آموزشی‭ ‬و‭ ‬پژوهشی‭ ‬وزارت‭ ‬جهاد‭ ‬كشاورزی،‭ ‬استادیار‭ ‬دانشگاه‭ ‬و‭ ‬مشاور‭ ‬پروژه‌های‭ ‬بزرگ‭ ‬مشغول‭ ‬به‭ ‬خدمت‌رسانی‭ ‬است‭.‬ وی‭ ‬علاوه‭ ‬بر‭ ‬قرار‭ ‬گرفتن‭ ‬در‭ ‬زمره‭ ‬استراتژیست‌ها‭ ‬و‭ ‬تئوریسین‌های‭ ‬صاحب‭ ‬نظر‭ ‬در‭ ‬پست‌های‭ ‬مدیریتی‭ ‬نیز‭ ‬موفق‭ ‬عمل‭ ‬كرده‭ ‬است‭.‬‭ ‬از‭ ‬جمله‭ ‬پست‌های‭ ‬مدیریتی‭ ‬ترك‌نژاد‭ ‬می‌توان‭ ‬به‭ ‬استانداری‭ ‬كرمانشاه،‭ ‬معاون‭ ‬طرح‭ ‬و‭ ‬برنامه‌ریزی‭ ‬وزارت‭ ‬جهاد‭ ‬سازندگی،‭ ‬سرپرست‭ ‬سازمان‭ ‬فنی‭ ‬و‭ ‬حرفه‌ای‭ ‬كشور‭ ‬و‭ ‬معاون‭ ‬وزیر‭ ‬كار،‭ ‬مدیر‭ ‬توسعه‭ ‬پروژه‌های‭ ‬صنعتی‭ ‬شركت‭ ‬گسترش‭ ‬صنایع‭ ‬ایران‭ ‬خودرو،‭ ‬موسس،‭ ‬مدیر‭ ‬عامل‭ ‬و‭ ‬رئیس‭ ‬هیأت‭ ‬مدیره‭ ‬شركت‭ ‬ابتكار‭ ‬سازه‭ ‬ایرانیان،‭ ‬عضو‭ ‬هیأت‭ ‬مدیره‭ ‬شركت‭ ‬تأمین‭ ‬سرمایه‭ ‬نوین‭ ‬و‭... ‬اشاره‭ ‬كرد‭.‬
اساسی‌ترین‭ ‬چالش‭ ‬بخش‭ ‬كشاورزی‭ ‬ایران‭ ‬فقدان‭ ‬استراتژی‭ ‬اثربخش‭ ‬و‭ ‬پیاده‌سازی‭ ‬همان‭ ‬استراتژی‭ ‬به‭ ‬صورت‭ ‬كارآمد‭ ‬است،‭ ‬به‭ ‬این‭ ‬معنی‭ ‬كه‭ ‬فقدان‭ ‬استراتژی‭ ‬یك‭ ‬چالش‭ ‬است‭. ‬راهكار‭ ‬این‭ ‬است‭ ‬كه‭ ‬باید‭ ‬یك‭ ‬استراتژی‭ ‬مشخص‭ ‬طراحی‭ ‬كنیم‭ ‬سپس‭ ‬در‭ ‬قالب‭ ‬برنامه‌های‭ ‬مشخص‭ ‬پیاده‌سازی‭ ‬و‭ ‬مانیتورینگ‭ ‬شود‭.‬
تمام‭ ‬كسانی‭ ‬كه‭ ‬از‭ ‬بحران‭ ‬آب،‭ ‬محیط‌زیست،‭ ‬مصرف‭ ‬بالای‭ ‬سم‭ ‬و‭...‬،‭ ‬به‌عنوان‭ ‬مهمترین‭ ‬چالش‌ها‭ ‬و‭ ‬مشكلات‭ ‬پیش‭ ‬روی‭ ‬كشاورزی‭ ‬یاد‭ ‬می‌كنند‭ ‬در‭ ‬حقیقت‭ ‬به‭ ‬معلول‌ها‭ ‬اشاره‭ ‬دارند‭.‬به‌عنوان‭ ‬نمونه‭ ‬اینكه‭ ‬چرا‭ ‬مصرف‭ ‬آب‭ ‬كشاورزی‭ ‬از‭ ‬تولید‭ ‬آب‭ ‬تجدیدپذیر‭ ‬ما‭ ‬بالاتر‭ ‬رفته‭ ‬است؟‭ ‬این‭ ‬مشكل‭ ‬یعنی‭ ‬فقدان‭ ‬سیاست‌گذاری‭ ‬و‭ ‬استراتژی‭ ‬درست‭ ‬در‭ ‬مقابل‭ ‬این‭ ‬موضوع‭.‬

تدوین‭ ‬استراتژی؛‭ ‬پایه‌ای‭ ‬برای‭ ‬یك‭ ‬حركت‭ ‬بزرگ‭ ‬
هنوز‭ ‬بعد‭ ‬از‭ ‬گذشت‭ ‬دولت‌های‭ ‬مختلف‭ ‬ما‭ ‬نمی‌دانیم‭ ‬ماموریت‭ ‬كشاورزی‭ ‬ایران‭ ‬چیست؟‭ ‬آیا‭ ‬دولت‭ ‬و‭ ‬یا‭ ‬دولت‭ ‬مردی‭ ‬در‭ ‬این‭ ‬۴۰‭ ‬سال‭ ‬پس‭ ‬از‭ ‬انقلاب‭ ‬در‭ ‬مورد‭ ‬ماموریت‭ ‬بخش‭ ‬كشاورزی‭ ‬صحبت‭ ‬كرده‭ ‬است؟‭ ‬جواب‭ ‬آن‭ ‬خیر‭ ‬است،‭ ‬هنوز‭ ‬در‭ ‬ایران‭ ‬هیچ‭ ‬استراتژی‭ ‬در‭ ‬مورد‭ ‬كشاورزی‭ ‬ایران‭ ‬تعریف‭ ‬نشده‭ ‬است،‭ ‬تا‭ ‬استراتژی‭ ‬كشاورزی‭ ‬ایران‭ ‬تعریف‭ ‬نشود،‭ ‬مشخص‭ ‬نیست‭ ‬كه‭ ‬این‭ ‬كشاورزی‭ ‬به‭ ‬كدامین‭ ‬سو‭ ‬می‌خواهد‭ ‬برود،‭ ‬از‭ ‬این‭ ‬رهگذر‭ ‬هر‭ ‬روز‭ ‬یكی‭ ‬از‭ ‬كالا‌ها‭ ‬و‭ ‬یا‭ ‬مشكلات‭ ‬كشاورزی‭ ‬موضوعیت‭ ‬مییابد‭ ‬و‭ ‬جنجال‭ ‬آفرین‭ ‬می‌شود‭.‬
زمانی‭ ‬كه‭ ‬انقلاب‭ ‬شد،‭ ‬تولید‭ ‬ناخالص‭ ‬ملی‭ ‬كشور‭ ‬بالای‭ ‬۹۰‭ ‬میلیارد‭ ‬دلار‭ ‬بود‭ ‬درحالی‭ ‬كه‭ ‬تولید‭ ‬ناخالص‭ ‬ملی‭ ‬تركیه‭ ‬۶۰‭ ‬میلیارد‭ ‬دلار‭ ‬بود،‭ ‬اما‭ ‬تركیه‭ ‬با‭ ‬تدوین‭ ‬استراتژی‭ ‬توانست‭ ‬تكلیف‭ ‬خود‭ ‬را‭ ‬مشخص‭ ‬و‭ ‬به‭ ‬اهداف‭ ‬خود‭ ‬برسد‭.‬ در‭ ‬كشوری‭ ‬كه‭ ‬كشاورزی‭ ‬فاقد‭ ‬استراتژی‭ ‬باشد‭ ‬كشاورزان‭ ‬نیز‭ ‬سردرگم‭ ‬هستند،‭ ‬بنابراین‭ ‬بزرگترین‭ ‬چالش‭ ‬حال‭ ‬حاضر‭ ‬تدوین‭ ‬استراتژی‭ ‬است،‭ ‬دولت‭ ‬فعلی‭ ‬حتی‭ ‬اگر‭ ‬هیچ‭ ‬اقدامی‭ ‬در‭ ‬هیچ‭ ‬حوزه‌ای‭ ‬از‭ ‬كشاورزی‭ ‬انجام‭ ‬ندهد‭ ‬و‭ ‬تنها‭ ‬به‭ ‬تدوین‭ ‬یك‭ ‬استراتژی‭ ‬برای‭ ‬كشاورزی‭ ‬اكتفا‭ ‬كند‭ ‬می‌توان‭ ‬گفت‭ ‬پایه‭ ‬یك‭ ‬حركت‭ ‬بزرگ‭ ‬را‭ ‬آغاز‭ ‬كرده‭ ‬است‭.‬

واقعا‭ ‬چه‭ ‬شناختی‭ ‬از‭ ‬منابع در‭ ‬بخش‭ ‬كشاورزی‭ ‬داریم؟
چرا‭ ‬باید‭ ‬در‭ ‬سال‭ ‬گذشته‭ ‬ماهانه‭ ‬بیش‭ ‬از‭ ‬۱۰۰‭ ‬میلیارد‭ ‬تومان‭ ‬برای‭ ‬جوجه‭ ‬یكروزه‭ ‬رانت‭ ‬وجود‭ ‬داشته‭ ‬باشد،‭ ‬مگر‭ ‬برنامه‌ریزی‭ ‬گوشت‭ ‬طیور‭ ‬چه‭ ‬مكانیزم‭ ‬پیچیده‌ای‭ ‬دارد‭ ‬كه‭ ‬همواره‭ ‬در‭ ‬آن‭ ‬مشكل‭ ‬وجود‭ ‬دارد؟ كل‭ ‬موضوع‭ ‬تولید‭ ‬۲‭ ‬میلیون‭ ‬تن‭ ‬گوشت‭ ‬طیور‭ ‬با‭ ‬وزن‭ ‬هر‭ ‬مرغ‭ ‬یك‭ ‬كیلو‭ ‬و‭ ‬نیم‭ ‬كه‭ ‬باید‭ ‬۱۸‭ ‬ماه‭ ‬پیش‭ ‬روند‭ ‬فعالیت‭ ‬آن‭ ‬شروع‭ ‬شود،‭ ‬این‭ ‬رانتی‭ ‬كه‭ ‬وجود‭ ‬دارد‭ ‬حاصل‭ ‬بی‌تدبیری‭ ‬است‭.‬
مسئله‭ ‬دومی‭ ‬كه‭ ‬وجود‭ ‬دارد،‭ ‬این‭ ‬است‭ ‬كه‭ ‬ما‭ ‬واقعا‭ ‬چه‭ ‬شناختی‭ ‬از‭ ‬منابع‭ ‬در‭ ‬بخش‭ ‬كشاورزی‭ ‬داریم؟‭ ‬اگر‭ ‬شناخت‭ ‬ما‭ ‬درست‭ ‬است؟‭ ‬چه‭ ‬شناختی‭ ‬از‭ ‬تكنولوژی‌های‭ ‬روز‭ ‬دنیا‭ ‬داریم،‭ ‬تكنولوژی‌های‭ ‬آینده‭ ‬تولید‭ ‬غذا‭ ‬و‭ ‬امنیت‭ ‬غذایی‭ ‬در‭ ‬دنیا‭ ‬چیست؟‭ ‬اصلا‭ ‬شناختی‭ ‬وجود‭ ‬دارد،‭ ‬كسی‭ ‬می‌داند‭ ‬در‭ ‬سال‭ ‬۲۰۳۰‭ ‬قرار‭ ‬است‭ ‬با‭ ‬چه‭ ‬تكنولوژی‭ ‬روبرو‭ ‬باشیم‌،‭ ‬یا‭ ‬در‭ ‬۲۰۵۰‭ ‬چه‭ ‬قرار‭ ‬اتفاقی‭ ‬در‭ ‬عرصه‭ ‬كشاورزی‭ ‬رخ‭ ‬خواهد‭ ‬داد؟‭ ‬توجه‭ ‬كنید‭ ‬مدیریت‭ ‬سیستم‌های‭ ‬سنتی‭ ‬در‭ ‬دنیا‭ ‬منسوخ‭ ‬شده‭ ‬است‭.‬
دنیای‭ ‬امروز،‭ ‬دنیایی‭ ‬است‭ ‬كه‭ ‬برای‭ ‬تمام‭ ‬مشتریان،‭ ‬امكان‭ ‬تولید‭ ‬كالای‭ ‬خاص‭ ‬و‭ ‬اختصاصی‭ ‬به‌وجود‭ ‬آمده‭ ‬است‭ ‬مثلا‭ ‬كفش‭ ‬براساس‭ ‬اسكن‭ ‬پای‭ ‬خود‭ ‬شخص‭ ‬تولید‭ ‬می‌شود،‭ ‬دولتمردان‭ ‬باید‭ ‬بتوانند‭ ‬از‭ ‬تمام‭ ‬منابع‭ ‬دنیا‭ ‬در‭ ‬فرآوری،‭ ‬تولید‭ ‬و‭ ‬ارزش‭ ‬افزوده‭ ‬استفاده‭ ‬كنند،‭ ‬تا‭ ‬مشخص‭ ‬شود‭ ‬در‭ ‬كدام‭ ‬قسمت‭ ‬از‭ ‬زنجیره‭ ‬ارزش‭ ‬كالایی‭ ‬قابلیت‭ ‬پیشرفت‭ ‬داریم‭.‬

كشوری‭ ‬كه‭ ‬درهای‭ ‬دنیا‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬روی‭ ‬خود‭ ‬ببندد
نخستین‭ ‬ضرر‌كننده‭ ‬است
در‭ ‬بخش‭ ‬كشاورزی‭ ‬یكی‭ ‬از‭ ‬روش‌ها‭ ‬این‭ ‬است‭ ‬كه‭ ‬براساس‭ ‬منبعی‭ ‬كه‭ ‬بیشترین‭ ‬محدودیت‭ ‬را‭ ‬دارد‭ ‬می‌توان‭ ‬برنامه‌ریزی‭ ‬كرد‭. ‬در‭ ‬استراتژی‭ ‬تكلیفمان‭ ‬با‭ ‬برخی‭ ‬محصولات‭ ‬مشخص‭ ‬می‌شود‭ ‬و‭ ‬نسبت‭ ‬به‭ ‬آن‭ ‬تصمیم‭ ‬باید‭ ‬مصر‭ ‬باشیم،‭ ‬استراتژی‭ ‬آمریكایی‌ها‭ ‬در‭ ‬پسته‭ ‬تعیین‭ ‬می‌كند‭ ‬كه‭ ‬چند‭ ‬درصد‭ ‬برای‭ ‬واردات‭ ‬آن‭ ‬تعرفه‭ ‬بگذارند،‭ ‬در‭ ‬ابتدا‭ ‬برای‭ ‬حمایت‭ ‬از‭ ‬پسته،‭ ‬تعرفه‭ ‬بسیار‭ ‬بالا‭ ‬درنظر‭ ‬گرفتند‭ ‬به‭ ‬شكلی‭ ‬كه‭ ‬تولید‭ ‬داخلی‭ ‬بتواند‭ ‬قدرت‭ ‬لازم‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬دست‭ ‬آورده‭ ‬و‭ ‬توان‭ ‬رقابت‭ ‬در‭ ‬محیط‭ ‬بین‌المللی‭ ‬را‭ ‬داشته‭ ‬باشد‭ ‬و‭ ‬سپس‭ ‬تنظیم‭ ‬جدیدی‭ ‬نسبت‭ ‬به‭ ‬آن‭ ‬درنظر‭ ‬گرفته‭ ‬می‌شود‭ ‬یعنی‭ ‬ابتدا‭ ‬سطح‭ ‬تعرفه‭ ‬را‭ ‬بالا‭ ‬می‌برد،‭ ‬تا‭ ‬تولید‭ ‬داخلی‭ ‬شكل‭ ‬بگیرد‭ ‬و‭ ‬قدرت‭ ‬پیدا‭ ‬كند‭.‬
پس‭ ‬از‭ ‬این‭ ‬مرحله،‭ ‬آن‭ ‬را‭ ‬در‭ ‬قالب‭ ‬برنامه‌ریزی،‭ ‬مجدداً‭ ‬تنظیم‭ ‬می‌كنند‭. ‬یكی‭ ‬از‭ ‬مهمترین‭ ‬چالش‌ها‭ ‬این‭ ‬است‭ ‬كه‭ ‬روش‌های‭ ‬اندازه‌گیری‭ ‬برای‭ ‬ارائه‭ ‬آمار‭ ‬وجود‭ ‬ندارد‭. ‬آیا‭ ‬بهره‌وری‭ ‬ما‭ ‬درست‭ ‬است؟ از‭ ‬زمان‭ ‬اول‭ ‬انقلاب‭ ‬بهره‌وری‭ ‬آب‭ ‬را‭ ‬۳۰‭ ‬درصد‭ ‬اعلام‭ ‬كردیم‭ ‬هنوز‭ ‬هم‭ ‬در‭ ‬همان‭ ‬حدود‭ ‬اعلام‭ ‬می‌شود،‭ ‬روش‭ ‬اندازه‌گیری‭ ‬در‭ ‬زمان‭ ‬گذشته‭ ‬چه‭ ‬بوده‭ ‬است‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬حال‭ ‬حاضر‭ ‬چیست؟

تمام‭ ‬موضوعات‭ ‬به‭ ‬استراتژی‭ ‬بستگی‭ ‬دارد
نكته‭ ‬مهم‭ ‬این‭ ‬است‭ ‬كه‭ ‬تمام‭ ‬موضوعات‭ ‬به‭ ‬استرتژی‭ ‬بستگی‭ ‬دارد،‭ ‬باید‭ ‬یا‭ ‬نبایدی‭ ‬تولید‭ ‬گیاهان‭ ‬دارویی‭  - ‬كه‭ ‬اسانس‭ ‬آن‭ ‬در‭ ‬بازار‭ ‬جهانی‭ ‬با‭ ‬قیمت‭ ‬خوبی‭ ‬به‭ ‬فروش‭ ‬می‌رود‭ -  ‬را‭ ‬استراتژی‭ ‬باید‭ ‬مشخص‭ ‬كند،‭ ‬باید‭ ‬برآورد‭ ‬و‭ ‬اندازه‌گیری‭ ‬واقعی‭ ‬داشته‭ ‬باشیم‭ ‬چرا‭ ‬در‭ ‬دنیای‭ ‬تكنولوژی‭ ‬نمی‌توانیم‭ ‬منافعمان‭ ‬را‭ ‬اندازه‌گیری‭ ‬دقیق‭ ‬كنیم؟
چرا‭ ‬برآورد‭ ‬و‭ ‬اندازه‌گیری‭ ‬دقیقی‭ ‬وجود‭ ‬ندارد؟‭ ‬درحالی‭ ‬كه‭ ‬تكنولوژی‭ ‬امروز‭ ‬به‭ ‬گونه‌ای‭ ‬است‭ ‬كه‭ ‬می‌توان‭ ‬شرایط‭ ‬اقلیمی،‭ ‬آب‭ ‬و‭ ‬هوایی،‭ ‬سال‭ ‬آینده‭ ‬را‭ ‬برآورد‭ ‬كرد‭ ‬و‭ ‬با‭ ‬شرایط‭ ‬اقتصادی‭ ‬و‭ ‬تحولات‭ ‬ارزی،‭ ‬نرخ‭ ‬بهره،‭ ‬قیمت‭ ‬طلا،‭ ‬امكان‭ ‬سود‭ ‬اقتصادی‭ ‬برای‭ ‬كشت‭ ‬محصولی‭ ‬خاص‭ ‬را‭ ‬مشخص‭ ‬كرد‭ ‬و‭ ‬تكلیف‭ ‬سیاست‌های‭ ‬كشت‭ ‬را‭ ‬مشخص‭ ‬نمود‭.‬‭ ‬ منظور‭ ‬از‭ ‬منابع،‭ ‬آب،‭ ‬اطلاعات،‭ ‬تكنولوژی،‭ ‬مدیریت‭ ‬است‭ ‬كه‭ ‬باید‭ ‬اندازه‌گیری‭ ‬شود،‭ ‬پس‭ ‬در‭ ‬ابتدا‭ ‬باید‭ ‬یك‭ ‬برآورد‭ ‬و‭ ‬اندازه‌گیری‭ ‬واقعی‭ ‬از‭ ‬منابعمان‭ ‬داشته‭ ‬باشیم،‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬گام‭ ‬بعدی‭ ‬استراتژی‭ ‬مشخص‭ ‬می‌كند‭ ‬تراز‭ ‬بازرگانی‭ ‬كشاورزی‭ ‬خود‭ ‬را‭ ‬چه‭ ‬كنیم،‭ ‬منابع‭ ‬را‭ ‬اختصاص‭ ‬به‭ ‬تولید‭ ‬چه‭ ‬محصولی‭ ‬بدهیم،‭ ‬به‭ ‬شكل‭ ‬كلی‭ ‬عوامل‭ ‬اجتماعی‭ ‬و‭ ‬جغرافیایی،‭ ‬تاریخی‭ ‬و‭ ‬سیاسی،‭ ‬حقوقی‭ ‬دیگری‭ ‬تعیین‭ ‬میكند‭ ‬چه‭ ‬نوع‭ ‬نظام‭ ‬كشاورزی‭ ‬باید‭ ‬در‭ ‬ایران‭ ‬تعریف‭ ‬و‭ ‬پیاده‭ ‬شود‭.‬

تكلیف‭ ‬كشاورزی‭ ‬ایران‭ ‬باید‭ ‬مشخص‭ ‬باشد
به‭ ‬شكل‭ ‬كلی‭ ‬آنچه‭ ‬از‭ ‬اهمیت‭ ‬بسیاری‭ ‬برخوردار‭ ‬است،‭ ‬مشخص‭ ‬شدن‭ ‬تكلیف‭ ‬كشاورزی‭ ‬است‌،‭ ‬مشخص‭ ‬شدن‭ ‬تكلیف‭ ‬۲۱‭ ‬میلیون‭  ‬روستایی‭ ‬و‭ ‬عوامل‭ ‬اصلی‭ ‬تولید‭ ‬در‭ ‬مناطق‭ ‬روستایی‌،‭ ‬تعیین‭ ‬تكلیف‭ ‬۱۰‭ ‬تا‭ ‬۱۲‭ ‬میلیون‭ ‬نفر‭ ‬از‭ ‬حاشیه‌نشینان‭ ‬مناطق‭ ‬بزرگ‭ ‬شهری‭ ‬كه‭ ‬از‭ ‬روستاها‭ ‬به‭ ‬شهر‭ ‬آمده‌اند‭.‬ ما‭ ‬انسان‭ ‬شرافتمند‭ ‬مولد‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬جای‭ ‬آن‭ ‬كه‭ ‬به‭ ‬یك‭ ‬روستایی‭ ‬توانمند‭ ‬رشید‭ ‬تبدیل‭ ‬كنیم‌،‭ ‬به‭ ‬یك‭ ‬شهروند‭ ‬درجه‭ ‬چندم‭ ‬و‭ ‬گاهی‭ ‬مخرب‭ ‬و‭ ‬فقیر‭ ‬تغییر‭ ‬وضعیت‭ ‬داده‌ایم،‭ ‬این‭ ‬حاصل‭ ‬بی‌تدبیری‭ ‬است،‭ ‬در‭ ‬كنار‭ ‬این‭ ‬شهر‌ها‭ ‬ظرفیت‭ ‬انفجارهای‭ ‬اجتماعی‭ ‬و‭ ‬امنیتی‭ ‬را‭ ‬مستمرا‭ ‬تقویت‭ ‬می‌كنیم،‭ ‬چون‭ ‬تكلیف‭ ‬در‭ ‬روستا‭ ‬مشخص‭ ‬نیست‭.‬
نگاه‭ ‬پروژه‌ای‭ ‬به‭ ‬كشاورزی‭ ‬و‭ ‬مناطق‭ ‬روستایی‭ ‬غلط‭ ‬است،‭ ‬از‭ ‬نظر‭ ‬من‭ ‬درست‭ ‬نیست‌،‭  ‬باغدار‭ ‬و‭ ‬زارع‭ ‬در‭ ‬بسیاری‭ ‬از‭ ‬مواقع‭ ‬تنها‭ ‬۱۰‭ ‬درصد‭ ‬از‭ ‬سود‭ ‬حاصل‭ ‬از‭ ‬فروش‭ ‬محصول‭ ‬را‭ - ‬آن‭ ‬هم‭ ‬با‭ ‬چك‭ ‬مدت‌دار‭ ‬دریافت‭ ‬می‌كند‭- ‬ كه‭ ‬ناشی‭ ‬از‭ ‬نظام‭ ‬بازرگانی‭ ‬ضعیف‭ ‬است‭ ‬امروز‭ ‬به‭ ‬مدد‭ ‬اجرایی‭ ‬شدن‭ ‬علومی‭ ‬همچون‭ ‬‮«‬ای‭.‬تی‭.‬سی‮»‬‭ ‬و‭ ‬‮«‬ای‭.‬تی‮»‬‭ ‬در‭ ‬كشورها‭ ‬پیشرفت‭ ‬بسیاری‭ ‬در‭ ‬كشاورزی‭ ‬ایجاد‭ ‬شده‭ ‬است‭. ‬تمام‭ ‬مشكلات‭ ‬راه‌حل‭ ‬دارد،‭ ‬باید‭ ‬از‭ ‬فاز‭ ‬رهنمودی‭ ‬خارج‭ ‬شویم،‭ ‬چرایی‭ ‬مطالب‭ ‬و‭ ‬چگونگی‭ ‬مطالب‭ ‬را‭ ‬در‭ ‬تئوری‭ ‬و‭ ‬برنامه‌ها‭ ‬روشن‭ ‬كنیم،‭ ‬چگونگی‭ ‬اجرا‭ ‬در‭ ‬عملیات‭ ‬باید‭ ‬مشخص‭ ‬شود،‭ ‬نقطه‭ ‬آغاز‭ ‬و‭ ‬پایان‭ ‬عملیات‭ ‬مشخص‭ ‬شود،‭ ‬چه‭ ‬كسی‭ ‬این‭ ‬عملیات‭ ‬تعریف‭ ‬گردد،‭ ‬چه‭ ‬منابعی‭ ‬باید‭ ‬به‭ ‬كار‭ ‬بگیریم‭ ‬و‭ ‬نهایتا‭ ‬چه‭ ‬نتایجی‭ ‬باید‭ ‬به‭ ‬دست‭ ‬آوریم،‭ ‬دنیای‭ ‬نظام‭ ‬برنامه‌ریزی‭ ‬تمام‭ ‬آنچه‭ ‬است‭ ‬كه‭ ‬گفته‭ ‬شد‭.‬ نظام‭ ‬تدبیر‭ ‬در‭ ‬وزارتخانه‭ ‬بایستی‭ ‬محدود‭ ‬به‭ ‬افراد‭ ‬خاص‭ ‬نباشد‭ ‬و‭ ‬ظرفیت‬های‭ ‬جوانان‭ ‬متخصص‭ ‬و‭ ‬سایر‭ ‬افراد‭ ‬حرفه‭ ‬ای‭ ‬در‭ ‬راستای‭ ‬پیشبرد‭ ‬امور‭ ‬وزارت‭ ‬جهاد‭ ‬كشاوری‭ ‬استفاده‭ ‬شود‭. ‬

ماهنامه دام و کشت و صنعت - شماره ۲۰۹ - ۱۳۹۶
 

مدیر سایت
info@iranagrimagazine.com

به این مطلب امتیاز دهید:

کارشناسان ما در مورد مشکلات تولید محصولات، که نمی‌توانید برای آن جوابی پیدا کنید؛ می‌توانند به شما کمک کنند

info@iranAgriMagazine.com
arrow